Kahve Yanı Yazıları

yaz.

Çalışma masamın çekmecesinde duran sekiz tane defterdeki yüzlerce sayfada duran yaşanmışlıklar, her seferinde açıp okuyunca ayrı bir haz veriyor insana. “Bir şeyler yazmanın en güzel tarafı yıllar sonra onları açıp okumaktır.” diyerek çıktığım yolda bugün biriktirilen sayfalarca hatıra gökyüzü gibi adeta, hiçbir yere gitmiyor. Bir anlığına senden uzaklaşıyor gibi olsa da sonra yine çıkıp geliyor. Tıpkı yaz gibi. Yaz geçiyor, sonra yine geliyor. Bugün yazın son günü. Yaz geçer sayın okuyucu, iyi gelir sözcükler.

“yaz.” öğesini okumaya devam et

Homo economicus

İhracatta Yoğunlaşma Artıyor

Bu satırlardan birçok kez dış ticaretimiz ile ilgili konuları sizinle paylaşma imkanı buldum. Küresel ticaretin son dönemlerde üst üste uzun dönemli ortalamasından daha zayıf bir performans gösterdiğini, küresel ticaretteki bu görünümden ötürü ülkemizde de değer bazında dış ticaretimizin düşüş gösterdiğini ancak miktar cinsinden incelediğimizde ise görünümün o kadar da kötü olmadığını belirtmiştim. Bu satırları düzenli takip eden değerli okuyucularımızın alanı ekonomi olmasa da bu konular ile ilgili belirli bir birikime sahip olduğunu tahmin ediyorum. Bugün de alanımız yine dış ticaret olacak. Bir çay ya da kahve molasında dış ticaretimizin girişim özelliklerine yapısını sizinle paylaşmayı istiyorum.

“İhracatta Yoğunlaşma Artıyor” öğesini okumaya devam et

Homo economicus

22 – 26 Ağustos Haftasında Ekonomide Ne Oldu Ne Bitti?

Dünya ticaret hacmindeki artış yavaşlamaya devam ediyor. Haziran ayında küresel ticaret hacmi yalnızca %0,1 oranında artarken küresel ihracat hacmi ise %0,1 oranında azalmıştır. Keza Asya ekonomilerinin ticaret hacimlerindeki yavaşlama da kendisini göstermeye devam ediyor. Temmuz ayında Hong Kong’un ihracatı %5,1 oranında geriledi.

Türkiye’de ise TCMB faiz indirimlerine devam ediyor. Ağustos ayı PPK toplantısından faiz koridorunun üst bandında 25 baz puanlık indirime gidildi. Bu faiz koridoru tarihin en dar koridoru olarak dikkat çekiyor. Öte yandan tüketici güven endeksi yükselişe geçti; konut satışları ise yıllık bazda azaldı.

“22 – 26 Ağustos Haftasında Ekonomide Ne Oldu Ne Bitti?” öğesini okumaya devam et

Kahve Yanı Yazıları

iyi.

Ara sıra koşturmacamdan vakit bulup da aşık (aşk kelimesini de laf olsun diye kullanıyorum artık) ve ait olduğum şehrin merkezine indiğimde, ilk ve ikinci oyunumu yazdığım, Konur Sokak’ta bir binanın ikinci katında, pencereye yapışıp da dışardaki hengameyi izlerim. İnsanlar gelir, geçer. Bazısı koşar adım, bazısı ise oyalanarak yürür. Kimisi durup bir soluklanır, kimisi bir köşede bir sigara yakar. Bazısı keyiften yakar o sigarayı, bazısı ise hüznünden. Bazısının hayatında şimşekler çakıp yağmurlar yağarken bazısında güneş en tepededir. Her birinin farklı bir hikayesi olduğunu düşünürüm. Kim bilir hepsi özünde ne iyi insandır da neler yaşıyordur sayın okuyucu. Kim bilir…

“iyi.” öğesini okumaya devam et

Homo economicus

Daha Yenilikçi Daha Rekabetçi

Peter Drucker’in ünlü bir sözü vardır: Ölçemediğiniz hiçbir şeyi yönetemezsiniz. Bir yol haritası belirlemek, o yolun en etkin yol olup olmadığını analiz etmek, yol boyunca çıkabilecek sorunların tahlilini yapmak, yoldaki avantajları/dezavantajları belirlemek, yol boyunca verilebilecek kararların rasyonel olup olmadığını sorgulamak… Tüm bu kararları etkili bir şekilde yönetebilmek için aslında en başından ölçebilmek de gerekir. Ölçemediğimiz, zihnimizde soyutlaştıramadığımız hiçbir şeyi etkin ve etkili bir biçimde yönetemeyiz de.

“Daha Yenilikçi Daha Rekabetçi” öğesini okumaya devam et

Kahve Yanı Yazıları

senfoni.

Yüreği güzel insanlar hayatları ile ilgili önemli anları önceden sezerlermiş. Kaleminden “oh dünya biliyor musun, Ağustos çok yakışıyor”  cümlesinin döküldüğü, bir sevdalı gönlünden başka bir şeyi olmayan, kaderi öpüp başına koyup da bu dünyada tek başına olan bir insan, kısacık sanılan büyük hayata yine bir Ağustos gününde veda etmiş. Romalılar “bir insan ne zaman ölür?” sorusuna “onu en son anan insan öldüğü zaman…” diye yanıt vermiş. Bugün bir Ağustos günü. Ve Turgut Uyar hala ölmedi.

“senfoni.” öğesini okumaya devam et

Homo economicus

15- 19 Ağustos Haftasında Ekonomide Ne Oldu Ne Bitti?

Asya ekonomilerinde dış ticaret hacimleri daralmaya devam ediyor. Temmuz ayında ihracat Japonya’da %14 oranında azalırken Güney Kore’de ise %10,3 oranında azalmıştır. Avro Bölgesi’nde Haziran ayında cari fazla 37,6 milyar avro olarak gerçekleşirken dış ticaret fazlası ise 29,2 milyar avro olarak gerçekleşti.

Türkiye’de ise işsizlik oranı hafif yükseliş ile %9,4 oranında gerçekleşirken Temmuz ayı itibarıyla kurulan şirket sayısında %44 oranında keskin bir düşüş gözlemlendi.

“15- 19 Ağustos Haftasında Ekonomide Ne Oldu Ne Bitti?” öğesini okumaya devam et

Kahve Yanı Yazıları

elbet.

Şu kısacık ömrümde sevdiğim ne varsa ona duyduğum sevgiyi yoğun yaşamaktan kendimi geri çekmedim hiç. Sevilen her ne olursa olsun kimi zaman bir takıntıymışçasına davrandım ona; sevdiğim yerlere tekrar tekrar gittim, sevdiğim şarkıları tekrar tekrar dinledim, sevdiğim filmleri tekrar tekrar izledim, sevdiğim dizileri tekrar tekrar okudum. İşte o tekrar tekrar okuduğum, yazdığım dizelerden birini söyleyince hatırlayacaksın sayın okuyucu: Geceye yenilmeyen her insana, ödül olarak bir sabah, bir gündüz ve bir güneş vardır. Şu hayatta fırtınalar esiyor, yağmurlar yağıyor da tüm bulutlar dağılıp da o güneş tekrar görünüyor ya… O bahar elbet bir gün geliyor.

“elbet.” öğesini okumaya devam et

Homo economicus

Dış Ticaretimize Aslında Ne Oluyor?

Dünya Ticaret Örgütü Temmuz ayının başlarında yayınladığı raporunda 2015 yılında küresel ticaret hacminin %2,7 oranında arttığını, dolar bazında ihracat değerinin ise %13,2 oranında azaldığını ifade etti. Bu oranlar ne anlama geliyor, bizi yine sayılara boğuyorsun diyen değerli okuyucularımızın sesini duyar gibiyim. O zaman şöyle özetlemeye çalışayım, %2,7’lik büyüme oranının görüldüğü 2015 yılı, %3’ün altında bir büyüme oranı ile karşılaşılan üst üste beşinci yıl oldu. Küresel ticaret yavaşlamaya devam ediyor.

“Dış Ticaretimize Aslında Ne Oluyor?” öğesini okumaya devam et

Kahve Yanı Yazıları

eskiden.

Yine gün doğumuna eşlik ettiğimiz bir sabahta buluştuk seninle sayın okuyucu. Türkiye’de ortalama bir insan şu hayatta 78 yıl yaşıyor. Türkiye İstatistik Kurumu ben bir erkek olduğum için bu sürenin 75,3 yıla düştüğünü söylüyor, nedenini ben de bulamadım. İstatistikçilerin 75 yıl 4 ay kadar süreceğini tahmin ettiği ömrümde her gün seyretmekten bıkmayacağım üç film varsa o da güneşin doğuşu ve batışı ile Akıl Oyunları’dır sanırım. Güneşi ufuk çizgisinin çok üzerinde ya da çok altında sevmiyoruz biz sayın okuyucu, tam ufuk çizgisinde olunca ayrı bir güzellik ile çıkıyor karşımıza. Ama her güzellik gibi çabuk sona eriyor. Her şey eskide kalıyor, insanın masalına şarkılar eşlik ediyor.

“eskiden.” öğesini okumaya devam et

Kahve Yanı Yazıları

koza.

Özünde tüm insanlar kötüdür sayın okuyucu. Bunu bilerek yaşarsan daha az üzülürsün. Tüm zorluklardan kendini korumak için ördüğün duvarlar, adeta bir koza gibi seni korurken, büyürsün. Güçlenirsin. Korkuların, kaygıların, duyguların yüzünden yarını görememeye başladığın anlarda her şeyini alıp kozana dönersin her seferinde. Ama vakit elbet gelir. Bazen kozanın ipi çekilir, sökülür yol boyu. Bir bakmışsın, sağanak bir yağmurun altında Bursa’da lezzetli bir Türk kahvesi eşliğinde kalemini, kağıdını eline almışsın.

“koza.” öğesini okumaya devam et

Homo economicus

8- 12 Ağustos Haftasında Ekonomide Ne Oldu Ne Bitti?

Geçtiğimiz haftada küresel piyasalarda ağırlıklı olarak sanayi üretim verileri dikkat çekti. Almanya’da sanayi üretimi görece yavaşlarken Yunanistan’da sanayi üretiminin artış oranı %7,5 düzeyinde gerçekleşti. Çin’de ihracat Temmuz ayında da gerilemeye devam ederken üretici fiyatları da düşüşünü 53. aya taşıdı.

Türkiye’de ise Haziran ayı cari açığı beklentilerin üzerinde geldi ve 12 aylık cari açık 29,4 milyar dolara yükseldi. Öte yandan, Dolar/TL kuru 15 Temmuz’daki darbe girişiminin etkisiyle yükseldiği 3,09 seviyesine kıyasla %4,5 oranında gerileyerek 2,95 düzeyine çekildi.

“8- 12 Ağustos Haftasında Ekonomide Ne Oldu Ne Bitti?” öğesini okumaya devam et

Kahve Yanı Yazıları

insan.

Güncel Türkçe Sözlük, başlığa da ismini veren insan sözcüğünü “toplum hâlinde bir kültür çevresinde yaşayan, düşünme ve konuşma yeteneği olan, evreni bütün olarak kavrayabilen, bulguları sonucunda değiştirebilen ve biçimlendirebilen canlı, âdem evladı” olarak tanımlıyor. Başımızı camdan çıkarıp da dışarıya bakınca gördüğümüz insan suretlerinden bu tanımın aslında ne kadar da hatalı olduğunu anlıyoruz. Her farklı üyesinin hayatın birdenbire bambaşka yöne akmasını sağlayacak kırılma anları sakladığı bir türden bahsediyorum bugün sayın okuyucu.

“insan.” öğesini okumaya devam et

Homo economicus

Maaşın Yarısı Temel İhtiyaçlara

ABD’li psikolog Abraham Maslow 1943 yılına yayınladığı çalışmasında İhtiyaçlar Hiyerarşisi Teorisi’nden bahsederken, aslında insanlığın var oluşundan beri zihnimizde sahip olduğumuz kaynakların kısıtı altında bir sıralamaya koymaya çalıştığımız ihtiyaçlarımızın belirli bir hiyerarşi içerisinde gerçekleştiğini ifade etti. Teori temel olarak insanların belirli kategorilerindeki ihtiyaçlarını karşılamalarıyla, kendi içlerinde bir hiyerarşi oluşturan daha üst ihtiyaçları tatmin etme arayışına girdiklerini ve bireyin kişilik gelişiminin, o an için baskın olan ihtiyaç kategorisinin niteliği tarafından belirlendiğini söz konusu etmekte. Peki, haftaya neden bu kadar teorik başladık diye sorarsanız, onun da cevabını şöyle vereyim: belirli ihtiyaçlarımızı karşılamak için karşı karşıya olduğumuz bir bütçe kısıtı var. Ve bu bütçe kısıtı altında yaptığımız harcamalarımız da incelemeye değer.

“Maaşın Yarısı Temel İhtiyaçlara” öğesini okumaya devam et

Kahve Yanı Yazıları

kaçış.

Fırsat bulduğum her yere yazdığım, herkese söylediğim bir sözü paylaşayım seninle sayın okuyucu: “günlük tutmanın en güzel tarafı bir süre sonra onu açıp okumaktır.” Söz uçuyor, yazı kalıyor. O anı ölümsüzleştiriyorsun, tüm duyguların kaleminin mürekkebinden tertemiz bir sayfaya damla damla dökülüyor. İçini döktüğün sayfaların içinde bulunduğu defterin rengi değişiyor. Bazen kırmızı kaplı oluyor o defter, bazen siyah… Yazılanların rengi de benziyor defterin rengine. Bazen kıpkırmızı şeyler yazıyorsun, bazen simsiyah. Ama ne olursa olsun, hissettiğin şey müthiş bir kaçış oluyor. Hayatın tüm rutininden bir kahve arası kadar kaçış. Ne harika!

“kaçış.” öğesini okumaya devam et

Homo economicus

1- 5 Ağustos Haftasında Ekonomide Ne Oldu Ne Bitti?

Geride bıraktığımız haftada çoğunlukla imalat PMI endeksi değerleri ekonomi gündeminde yer edinirken İngiltere Merkez Bankası ise politika faizini düşürerek Brexit’in ekonomik etkilerini bir miktar daha bertaraf etmeye çalıştı. ABD’de ise tarım dışı istihdam Temmuz ayında beklentilerin üzerinde artış gösterdi.

Türkiye’de ise Temmuz ayında ihracat %11,5 ile hızlı düşerken yıllıklandırılmış ihracat ise Temmuz ayı itibarıyla 140,8 milyar dolar seviyesinde gerçekleşti. Enflasyon oranı ise hızlı bir yükseliş ile %8,79 oranına yükseldi.

“1- 5 Ağustos Haftasında Ekonomide Ne Oldu Ne Bitti?” öğesini okumaya devam et

Homo economicus

Turizm Gelirlerinde Keskin Düşüş

“Sıcaktan erimek olduğumuz şu tatil günlerinde…” diyerek söz başlamıştım sizinle 11 Temmuz tarihinde bu köşeden buluştuğumuzda. Yar Bana Bir Tatil Medet başlığıyla paylaştığım köşe yazımda ülkemizi ziyaret eden yabancı turist sayısının geçen senenin Ağustos ayından bu yana düşüş gösterdiğini paylaşmıştım. Bu hafta hem yabancı turist hem de turizm geliri istatistiklerini takip ettik. Durum şimdilik pek de parlak görünmüyor gibi.

“Turizm Gelirlerinde Keskin Düşüş” öğesini okumaya devam et

Kahve Yanı Yazıları

boşluk.

İlham ile paranın kimde olduğu belli olmadığı gibi ikisinin ne zaman geleceği de belli olmaz. Bazen uyanmaya birkaç saniye kala büyük piyangonun sana vurduğunu görürsün rüyanda ama zenginliğin tadını çıkarmaya cayır cayır çalan alarmın izin vermez. Bazen de etrafındaki herkes bitkin bir şekilde uykuya dalmışken, yine bir kağıdın ucuna satırlar karalatacak ilham gelir seni bulur. Yine bir ilham nöbeti ile beraberim seninle sayın okuyucu.

“boşluk.” öğesini okumaya devam et

Homo economicus

Lojistik Diyip Geçme

Her iki yılda bir ülkelerin lojistik alanındaki performanslarını farklı değişkenler ile bir endeks aracılığıyla ölçen Dünya Bankası 2016 yılına ilişkin olarak da Lojistik Performans Endeksi’ni yayınladı. Ülkemizde lojistik sadece ulaştırma anlamıyla sınırlansa da Dünya Bankası lojistik performansını geliştirmenin ülkeler için ekonomik büyüme ve rekabetçiliğin artırılması için temel unsurlardan biri olduğunu ifade etmekte.

“Lojistik Diyip Geçme” öğesini okumaya devam et