Kahve Yanı Yazıları

almanak.

Kendimi bildim bileli bir yıl geride kalırken, o yılın son saatlerini ekran başında geçirip “bu yıl neler oldu?” başlıklı programları kaçırmamaya çalışırım. Bütün bir yıl yaşananları özetleyen almanaklar, bir yandan aslında çok iyi hatırladığım olayları bir yandan da pek önemli ancak unutulmuş olayları “aaa, bu da bu yıl olmuştu değil mi?” nidalarıyla zihnime bir kez daha misafir eder. Geride kalan onca günde yaşanan onca şeyin muhasebesini yapma imkânı veren bu programlar, geçmişi zihinde tutmak için de bir o kadar faydalı. Diyorum ya, pek severim şu almanakları.

“almanak.” öğesini okumaya devam et

Homo economicus

Yolun Uzunluğu Değil İlk Adımı Atabilmek Önemlidir

Madame Deffand’ın güzel bir söz vardır: “Önemli olan uzaklık değil, ilk adımı atabilmektir.” Bu haftaki buluşmamız da adını bu güzel sözden alıyor. Dünya Bankası her yılın Ekim ayının son günlerinde çeşitli kriterler ile ülkelerdeki işe başlama kolaylığını ölçtüğü raporu “Doing Business” başlığı ile kamuoyuyla paylaşıyor. Bir endeks bazında yapılan hesaplamalar ile ülkelerin performansını ölçen bu rapor Haziran ayları arasındaki dönemi kapsıyor. Doing Business Raporu 2016 Raporu’nda 55. sırada yer alan ülkemiz hesaplama yöntem değişikliği ile beraber gelen güncelleme sonucunda 63. sıradan 69. sıraya geriledi.

“Yolun Uzunluğu Değil İlk Adımı Atabilmek Önemlidir” öğesini okumaya devam et

Homo economicus

24 – 28 Ekim Haftasında Ekonomide Ne Oldu Ne Bitti?

Dünya ticareti tedrici büyümesine devam ediyor. Ağustos ayında küresel ticaret yıllık bazda %0,7 oranında arttı. Japonya’da ise ihracat %7 oranında, ithalat %16,3 oranında azaldı. ABD Merkez Bankası(nın (FED) Aralık ayında faiz artıracağına ilişkin beklentilerin güçlenmesi küresel piyasalarda Amerikan Doları’nın değerlenmesine neden oluyor.

İçeride ise TCMB, 2016 yılı enflasyon beklentisini değiştirmezken 2017 yılına ilişkin enflasyon beklentisini ise yükseltti. Ülkemize gelen turist sayısındaki azalma ise bir miktar düşüş gösterdi. Daha önceki aylarda %90 oranında azalan Rus turist sayısı Eylül ayında %60 oranında azaldı.

“24 – 28 Ekim Haftasında Ekonomide Ne Oldu Ne Bitti?” öğesini okumaya devam et

Kahve Yanı Yazıları

güiro.

Mevsimlerden kış güneşi vakti. Gözünü pencereye çevirdiğinde gördüğün güneşin içini ısıtma hissi ile kafanı uzattığında parmaklarından başlayıp tüm vücudunu ürperten üşüme hissinin birleştiği zamanlar. Bir öğle vakti güneşin bulutların ardına gizlenmeden bizimle buluştuğu son vakitlerini, (eğer beni kandırmadılarsa) Güney Amerika taraflarından geldiğine inandığım kahve çekirdeklerinin taze demlenmiş halleri ve kulaklığımda tınılayan Latin ezgileri ile değerlendirmeye çalışıyorum. Bugünkü yazıya da Latin müziklerinde kullanılan bir enstrüman ismini veriyor. Belki de çalmasını en sevdiğim.

“güiro.” öğesini okumaya devam et

Kahve Yanı Yazıları

1 Kilo Kamyon Mu Ağır 1 Kilo Uçak Mı?

Uzun yıllardır cevabı türlü değişik örneklerle tartışılan, iki farklı cevabının da bir şekilde kanıtlanabildiği bir sorudur bir kilo demirin mi ağır yoksa bir kilo pamuğun mu ağır olduğu. Pek de hâkim olmadığım bir alan olan Fizik’teki birçok kural ve teorem aracılığıyla bazı anlarda demirin, bazı anlarda ise pamuğun ağır olduğu ifade edilmiş; soruyu bir Kayseriliye sorduğumuzda ise “alırken mi satarken mi?” cevabını duymuştuk. İşte bu haftaki buluşmamızın başlığına ise bu tartışma isim veriyor, bu sefer soruyu ve inceleme alanını birazcık değiştirerek.

“1 Kilo Kamyon Mu Ağır 1 Kilo Uçak Mı?” öğesini okumaya devam et

Homo economicus

17 – 21 Ekim Haftasında Ekonomide Ne Oldu Ne Bitti?

Dünyanın en büyük ikinci ekonomisi olan Çin’de büyüme oranı yavaşlamaya devam ediyor. 2016 yılının ilk ve ikinci çeyreklerinden sonra üçüncü çeyreğinde de Çin ekonomisi %6,7 oranında büyüyerek uzun dönemli büyüme performansının altında bir seyir izlemeye devam etti. Güneydoğu Asya ülkelerinde ise ihracat gerilemeye devam ediyor. Güney Kore’de ihracat Eylül’de %5,9 oranında geriledi.

İçeride ise TCMB, beklendiği gibi faiz oranlarında değişikliğe gitmezken sadeleşme adımlarına ara verdi. İşsizlik oranı Temmuz ayında yıllık bazda 0,9 puanlık artış ile %10,7 değerine yükselirken bütçe ise yılın dokuz aylık döneminde 12 milyar lira açık verdi.

“17 – 21 Ekim Haftasında Ekonomide Ne Oldu Ne Bitti?” öğesini okumaya devam et

Kahve Yanı Yazıları

madonna.

Bundan tam dokuz ay önce yine kış aylarımın vazgeçilmezi olan kronik farenjitin bünyemi ele geçirdiği günlerden birinde defter başlığı ile seninle buluşmuştum sayın okuyucu. Orada da yazdığım gibi, bir kitap incelemesi kıvamından sıyrılarak çok sevdiğim Kürk Mantolu Madonna eseri aracılığıyla Sabahattin Ali’nin kulaklarını çınlatmıştım. Beğenen beğenmeyen herkesin dilinde dolanan, türlü kahve pozuna eşlik eden Madonna, dokuz ay sonra yine kürk mantosuyla bu satırların gündemine yerleşti. Aslında sadece bu satırların gündemine mi? Hayır sayın okuyucu. Ülkenin gündemine yerleşti.

“madonna.” öğesini okumaya devam et

Homo economicus

Olan Olması Gerekene Karşı

Genelde insan ilişkileri üzerine söylediğim bir söz vardır: “kötü zamanları çok seviyorum, kimin yanımda olduğunu kimin olmadığını öğretiyor” diye. Geride kalan ömrümün birçok noktasında bu sözü ben fazlasıyla tecrübe ederken eminim siz değerli okuyucularımız da en az benim kadar tecrübelisinizdir bu konuda. Bu sözü birazcık değiştirip ekonomiye uyarladığımızda durum çok da değişiklik göstermiyor aslında. Ekonomide işlerin iyiye gitmediği anları çok seviyorum, neyin yanlış neyin doğru olduğunu değerlendirme fırsatı veriyor.

“Olan Olması Gerekene Karşı” öğesini okumaya devam et

Homo economicus

10 – 14 Ekim Haftasında Ekonomide Ne Oldu Ne Bitti?

Kış gelirken FED’in faiz artırım ihtimali de giderek güçleniyor. Aralık ayında faiz artırım kararı gelirse bambaşka şeyler konuşuyor olacağız. Bu arada ise küresel ticaret olumsuz sinyaller vermeye devam ediyor. Çin’de ihracat Eylül ayında yine çift haneli geriledi.

İçeride ise hain darbe girişiminin ardından sanayi üretiminin ve dış ticaret miktar endekslerinin Ağustos ayında toparlandığını gördük. Yıllık cari açığımız ise 31 milyar dolar seviyesinde gerçekleşti.

“10 – 14 Ekim Haftasında Ekonomide Ne Oldu Ne Bitti?” öğesini okumaya devam et

Kahve Yanı Yazıları

üfle.

Bazı anlar çıkar gelir ya sayın okuyucu: Şöyle dönüp de bir baktığında geriye; olanları anlamlandırmakta sıkıntı çektiğin, normal zamanda bir makineyi kıskandıracak şekilde çalışan o beyninin almakta zorlandığı, durumların, olayların, insanların, karakterlerin aslında neye hizmet ettiğini idrak edemediğin anlar. İsmine ömür dediğimiz, bir dolu olayı misafir eder; insanoğlu bir dolu şey yaşar. Tüm bu olanlar, yaşananlar bazen ‘hiç, bir şeydir’. Hiçbir şey baki değildir, üflersin geçer. Bazılarına biraz daha çok üflemen gerekir. Hepsi bu…

“üfle.” öğesini okumaya devam et

Homo economicus

Şimdi Yeni Bir Şeyler Söyleme Zamanı

Ekonomi yönetiminin bir süredir üzerinde çalıştığı 2017-2019 yılları arasındaki dönemi kapsayan Orta Vadeli Program’ı Sayın Başbakanımız Binali Yıldırım, Salı günü düzenlediği basın toplantısında kamuoyuyla paylaştı. Temel olarak ekonominin ilgili dönemdeki yol haritasını ve uygulanacak politikaların çerçevesini çizen orta vadeli programlar, büyümeden, cari açığa, tüketici fiyatlarından, dış ticarete kadar birçok alanda kurumların koordineli çalışmasının bir ürünü olarak karşımıza çıkıyor.

“Şimdi Yeni Bir Şeyler Söyleme Zamanı” öğesini okumaya devam et

Homo economicus

3 – 7 Ekim Haftasında Ekonomide Ne Oldu Ne Bitti?

2016 yılının sonlarına doğru ABD Merkez Bankası’nın faiz artırma ihtimali %60’ları geçerken tarım dışı istihdam verisi kalan aylarda da bu beklentiyi konuşacağımıza işaret etti. İmalat sanayi öncü verileri sektörde toparlanmaya işaret etse de büyüme beklentileri peşi sıra aşağı yönlü revize ediliyor.

İçeride ise ekonomi yönetiminin yeni yol haritası olan Orta Vadeli Program açıklandı. Programda 2016 yılı büyüme beklentisinde aşağı yönlü revize, enflasyonda ise kademeli gerileme yer alıyor. Öte yandan, enflasyon oranı da TCMB’nin faiz indirimine imkan verecek şekilde geriledi.

“3 – 7 Ekim Haftasında Ekonomide Ne Oldu Ne Bitti?” öğesini okumaya devam et

Kahve Yanı Yazıları

ilk dans.

Son zamanlarda içinde bulunduğumuz devrin çocuklarının sokakta oynayamadığından, o meşhur sokak oyunlarını bilmediğinden, teknolojik aletlere gömülüp mahalle arkadaşlığı edinemediğinden, mahalle maçını ve o maçı yaparkenki heyecanı tecrübe etmediğinden ve bunun gibi birçok şeyden bahsediliyor dost meclislerinde. Burada birkaçını saydığım bu güzellikleri tatma şansına erişen son neslin bir üyesi olarak bugünkü kahve molamda da şu ilk dans denen kavramın geçmişten günümüze kadar geçirdiği dönüşüm geldi aklıma. İlk dans hakkında bir şeyler okumak için sizi sahneye davet ediyoruz sayın okuyucu.

“ilk dans.” öğesini okumaya devam et

Homo economicus

Peki Not Verenlerin Notu Kaç?

Geçen hafta bu saatlerde bu satırlarda buluştuğumuzda bir cuma akşamında, piyasalar kapandıktan sonra gelecek Moody’s kararı da aklımızın bir köşesinde yer edinmişti. Uluslararası kredi derecelendirme alanında ‘üç büyükler’ olarak adlandırılan şirketlerden biri olan Moody’s 21 Eylül’de yaptığı açıklamada “Türk ekonomisinin darbe girişiminden sonra yaşadığı şokun büyük ölçüde kaybolduğunu” ve “Türkiye’nin kredi notuna ilişkin gözden geçirmenin önümüzdeki ay içerisinde tamamlanacağını belirtmişti. Ancak durumlar hiç beklendiği gibi olmadı.

“Peki Not Verenlerin Notu Kaç?” öğesini okumaya devam et