Homo economicus

En Kötü Geride Kaldı (Mı?)

Geride bıraktığımız haftanın son iş gününde piyasalarda yine 2018 yılının güz aylarının sıcaklığını hatırlatan anlar yaşadık. Bahsi geçen ve piyasaların ateşinin bir hayli yükseldiği anların da etkisiyle ülkemiz yüksek büyüme oranlı hallerinden daha dengeli bir büyüme patikasına geçmiş; uluslararası piyasalarda ise 2019 yılına ilişkin risk algısı giderek yükselmeye başlamıştı. İçeride keskin bir şekilde yükselen enflasyonun geri çekilmeye başlaması, 2019 yılının kalan kısmına yönelik endişelerin bir miktar da gerilemeye başlaması güven endeksleri değerlerinde göstermeye başlıyor gibi.

Söze hemen hafta başında Türkiye İstatistik Kurumunun (TÜİK) açıkladığı Sektörel Güven Endeksleri değerlerini değerlendirerek başlayalım. 2018 yılının Temmuz ayından itibaren düşüş eğilimine giren sektörel güven endeksleri 2019 yılıyla beraber ise bir miktar kıpırdanma emareleri gösteriyor. Mart ayında hizmet sektörü güven endeksi %2,6 düzeyinde, inşaat sektörü güven endeksi ise %4,4 düzeyinde artış gösterirken perakende ticaret sektörü güven endeksinde ise azalış %0,1 ile sınırlı kaldı. TÜİK’in paylaştığı değerlendirmeye göre sektörel güven endekslerinin 100’den küçük değer alması sektörün mevcut ve gelecek döneme ilişkin kötümserliğini gösterirken geçmiş aylara kıyasla düşüşlerin tersine dönmesi bizleri sevindiren bir haber olarak karşımıza çıkıyor.

Son dönemde gerek sektörün büyüme performansına baktığımızda gerekse de konut satış istatistiklerinden takip ettiğimiz üzere bir durgunluk haline giren inşaat sektörünün faaliyetlerini kısıtlayan faktörlere baktığımızda ilk sırada karşımıza finansman sorunları ve talep eksikliği çıkıyor. Bu satırlardan da takip ettiğimiz gibi inşaat maliyetlerinin ve tüketicilerin borçlanma maliyetlerinin yüksek seyretmesi inşaat sektöründeki finansman ve talep sorunlarını körükleyen faktörler oluyor. Öyle ki, Mart ayında geçen yılın aynı ayına göre inşaat sektöründeki faaliyetleri kısıtlayan talep yetersizliği sorununda %63, finansman sorunlarında ise %87,2’lik bir artış gözlemlenmiş.

Piyasaların nabzını tutan aylık değerlendirmelerden bir diğeri ise Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının (TCMB) hazırladığı Reel Kesim Güven Endeksi. Reel Kesim Güven Endeksi Mart ayında bir önceki aya göre 4,9 puan artarak 102,1 seviyesine yükselirken gelecek üç aya ilişkin beklentiler ile genel gidişata yönelik değerlendirmeler endeksi artış yönde etkiledi. Yine benzer şekilde, mevsimsel etkilerinden arındırılmış Reel Kesim Güven Endeksi’nde de Şubat ayına göre yükseliş söz konusu.

TCMB’nin hazırladığı Reel Kesim Güven Endeksi’nin 100’ün üzerinde değer alması anketin kapsadığı reel kesim temsilcilerinin (Mart ayı itibarıyla 1738 işyeri) ekonomik faaliyetlere ilişkin güveninin arttığı, diğer bir deyişle iyimser bir görünümü işaret ediyor. Geçmiş dönemlere baktığımızda 2018 yılının Ağustos ayıyla birlikte 100 değerinin altını gerileyen Reel Kesim Güven Endeksi’nde yeniden 100 değerinin üzerinde seyredilmesi hiç şüphe yok ki sevindirici. Keza endeks değerlendirmelerinde de gelecek üç aya yönelik olarak üretim hacmi, iç piyasa sipariş miktarı ve ihracat sipariş miktarında artış bekleyenler lehine seyrin güçlenerek devam ettiği gözlemleniyor.

2019 hem ülkemiz hem de uluslararası piyasalar için biraz parçalı bulutlu geçecek gibi. Daha önce bu satırlardan defalarca ifade ettiğimiz gibi, ülkeler böyle dalgalı zamanları ancak ve ancak yüksek teknolojiye dayalı bir üretim yapısı, yüksek nitelikli bir ihracat sepeti ve güçlü kurumlar ile atlatabiliyor. Dolayısıyla, yılmak ve yorulmak yok.

Güzel bir hafta geçirmeniz ümidiyle…

Bu yazı 27 Mart 2019 tarihinde Ticari Hayat Gazetesi‘nde yayınlanmıştır.



a1.jpg

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s