Homo economicus

Enflasyon Nisan’da Kadınları Vurdu

Değerli okuyucularımız yanlış anlamasın, kesinlikle cinsiyetçi bir söylemle bu satırları işgal etme planım yok, hiçbir zaman da olmadı. Lakin Nisan ayı enflasyon verileri açıklandığında fiyatı bir önceki aya göre en fazla artan ürünler listesine baktığımızda ilk beş sırayı kadınlar tarafından kullanılan ürünlerin alması bu haftaki buluşmamızın da ismini veren husus oldu.

Nisan ayında tüketici fiyatları genel seviyesi bir önceki aya göre %1,87’lik artışla beklentilerin üzerinde gerçekleşirken fiyatı en fazla artış gösteren ilk beş ürün ise ortalama %25,5 pahalandı.

Bildiğiniz gibi her ayın 3’ünde (ya da takip eden iş gününde) Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan enflasyon verileri başta TCMB olmak üzere birçok piyasa aktörünün ilgi odağında. 2000’li yılların başında üç haneli seviyeleriyle canavar lakabına mahzar (!) olan enflasyon oranı 2002’den itibaren uygulanan kararlı para politikasıyla beraber önce sürdürülebilir bir şekilde çift haneli seviyelere, daha sonra ise tek haneli düzeye gerilemişti. 2003 fiyatları baz olarak kabul edilerek yapılan hesaplamalara göre en son 2017 yılının Ocak ayında %9,22 ile tek haneli seviyesini gören yıllık enflasyon oranı üst üste 15 aydır çift haneli seviyelerde. 2017 yılının Nisan ayında %11,87 ile yaklaşık 9 yılın en yüksek seviyesine ulaşan yıllık enflasyon 2018 yılının aynı ayında ise %10,9 düzeyinde gerçekleşti. Hatırlatmakta fayda var: piyasa beklentileri %1,87 olan aylık enflasyonun %1,6, %10,85 olan yıllık enflasyonun ise %10,15 seviyelerinde gerçekleşmesi yönündeydi.

Şekil 1: 2014’ten Bu Yana Tüketici Fiyatlarındaki Yıllık Değişim Oranı (Kaynak: TÜİK)

şekil1

Nisan ayında giyim zam şampiyonu oldu

Ana harcama grupları itibarıyla Nisan ayındaki fiyat değişimlerine baktığımızda ilk sırayı giyim ve ayakkabı harcama grubunun aldığını görüyoruz. Nisan ayında bir önceki aya göre giyim ve ayakkabı harcama grubundaki ürünlerin fiyatı %10,4 artarken ulaştırmada %3,54, çeşitli mal ve hizmetlerde %2,32, ev eşyasında %2,11 ve eğlence ve kültürde %1,67 artış gerçekleşti. Yıllık bazda değerlendirmemizi tekrarladığımızda ise ilk sırayı %16,75 ile ev eşyası grubunun, ikinci sırayı ise %16,45 ile ulaştırma grubunun aldığını görüyoruz. Bir dönem enflasyon üzerinde yukarı yönlü baskısıyla gündemi bir hayli işgal eden gıda enflasyonu ise Nisan ayı itibarıyla yıllık bazda %8,81 seviyesinde gerçekleşti.

Nisan ayındaki yıllık enflasyonun dörtte biri ulaştırma grubundan geldi. Nisan ayında %10,85 seviyesinde gerçekleşen yıllık enflasyonun 2,75 puanlık kısmını ulaştırma grubu oluştururken 2,06 puanlık kısmını gıda ve alkolsüz içecekler, 1,56 puanlık kısmını ise konut harcama grubu oluşturdu.

Şekil 2: Ana Harcama Gruplarının Nisan Ayı Yıllık Enflasyonuna Katkıları (Kaynak: TÜİK)

şekil2

Nisan ayında enflasyon kadınları vurdu

Nisan ayında aylık olarak en yüksek artış gösteren maddeler arasında ilk sırayı %28,5’lik fiyat artışıyla kadın ceketi alırken, elbise, kadın gömleği, kadın tişörtü ve etek ise fiyatı en fazla artan ürünler olarak sıralandı. Sivri biber, patlıcan, taze fasulye, salatalık ve yeşil soğan ise sırasıyla fiyatı en çok azalış gösteren ürünler oldu.

Perşembe günü açıklanan enflasyon verisinin ardından Dolar/TL kuru yukarı yönlü hareketlendi ve 4,2410 ile tarihi rekorunu tazeledi. Önümüzdeki dönemde enflasyonu ve kuru kontrol altına almaya yönelik adımları ilgiyle ve yakından takip edeceğiz.

Güzel bir hafta olsun.

Bu yazı 4 Mayıs 2018 tarihinde HaberAnkara‘da yayınlanmıştır.


a1.jpg

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s