Homo economicus

Kovir Misen Ağam

Mekânı cennet olsun, birkaç neslin filmleriyle beraber büyüdüğü, güzel vakit geçirdiği Kemal Sunal’ın en meşhur filmlerinden birisidir Kibar Feyzo. 1978 yılında çekilen, yönetmenliğini Atıf Yılmaz’ın yaptığı filmde Kemal Sunal’dan başka yer alan Şener Şen, İlyas Salman, Müjde Ar, Adile Naşit gibi usta oyuncular ve filmde işlenen konu da filmin etkisini oldukça artırmıştır. Bu yazının kaleme alındığı saatlerde ajanslara düşen bir başlık benim bu filmi hatırlamamı ve bilgisayar başına geçmemi sağladı.

İlgili ve her hafta Cuma günü bu satırlarda buluştuğumuz değerli okuyucularımız anımsayacaktır: ABD Merkez Bankası (FED) 2009 krizinden kurtuluş için küresel piyasalara “adeta bir helikopterden yağdırırcasına” enjekte ettiği sıcak parayı bir süredir kademeli faiz artırımlarıyla birlikte çekmeye başlamış; bizler de bu sıkılaştırıcı para politikasının etkilerini, geleceğini, getirilerini ve götürülerini enine boyuna bu satırlardan değerlendirmiştik. FED son olarak Eylül ayı toplantısında politika faiz oranında 25 baz puanlık bir artışı daha duyurmuştu ve bunun sonucunda politika faizi %2,00-2,25 bandına yükseldi.

ABD ekonomisinin büyüme oranında ve özellikle işgücü piyasalarındaki göstergelerde uzun dönemli rekorlarını kırdığı bir gerçek. Ancak bağımsız bir merkez bankası olan FED’in de ekonomik göstergelerle ilişkili olarak kendi yürüttü bu para politikası, ABD Başkanı Donald Trump’ı biraz kızdırmışa benziyor. Geçtiğimiz günlerde Donald Trump, Beyaz Saray’da basın mensuplarına yaptığı açıklamada, FED’e yönelik eleştirilerde bulunmuştu ve hafta ortasında New York Borsası’ndaki sert kayıpların sorumlusu olarak FED’in faiz artırımlarını göstermişti. Hatta bunu da “FED kafayı yedi” sözleriyle…

Perşembe günü yine basın mensuplarının karşısına çıkan Donald Trump, bu sefer de bana bu satırları kaleme alma motivasyonunu veren sözleriyle FED’i hedef aldı. Trump, Beyaz Saray’da basın mensuplarına yaptığı açıklamada, Fed’e yönelik eleştirilerine devam etti ve ABD merkez bankasının faiz artırımlarında “kontrolden çıktığını”, ancak Powell’ı kovma gibi bir planının olmadığını söyledi. Daha önceki değerlendirmesinde FED’in faiz artırımlarında “çok agresif” olmasından dolayı “büyük bir hata yapmakta olduğunu” söyleyen Trump, “Powell’ı kovmirem!” diyerek arayı bulmaya çalıştı gibi.

2018 yılı içerisinde Eylül ayı ile birlikte üçüncü faiz artırımını yapan FED’in bu yıl içerisinde dördüncü artırımını da Aralık ayında yapması bekleniyor. FED tarafından yapılan açıklamada 2019 yılı içerisinde üç faiz artışı beklendiğinin altı çizilirken FED politikasına ilişkin olarak da “destekleyici” ifadesi karar metninden çıkarıldı.

FED yetkilerinin öngörülerini içeren “nokta grafik” FED’in önümüzdeki dönemdeki politikası ile ilgili de bir fikir elde etmemizi sağlıyor. Bloomberg’den aldığım ve aşağıda yer alan grafik, her bir FED yetkilisinin gelecek döneme ilişkin faiz beklentilerini işaretlemiş ve ortada yer alan çizgi de medyan beklenti faiz oranını gösteriyor. Yaygın beklenti FED’in önümüzdeki yıllarda da kademeli faiz artırımlarına devam edeceğini, uzun dönemde ise %3 seviyelerinde stabil duruma getireceğini gösteriyor.

ŞEKİL 1: Eylül Ayı İtibarıyla FED Yöneticilerinin Öngörülerini Gösteren “Nokta Grafik”

şekil1.png
Kaynak: Bloomberg.

Bakalım Donald Trump’ın önümüzdeki günlerde FED Başkanı Powell ile ilişkisi Kibar Feyzo filmindeki Maho Ağa ile Feyzo arasındaki ilişkiye benzeyecek mi; hep beraber izleyip göreceğiz.

Güzel bir hafta olsun.

Bu yazı 12 Ekim 2018 tarihinde HaberAnkara‘da yayınlanmıştır.



a12.jpg

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s