Yeni Bir Yıl Yeni İki Veri

Tüm elektronik aletlerin bozulacağını, tüm dijitallerin sıfırlanacağını düşündüğümüz milenyumun 23. yılına ulaştık bile; neredeyse bir çeyrek geride kaldı. Yeni bir yılın ilk işlem günü Türkiye ekonomisi için hayli yoğun ve veri akışının hızlı olduğu bir gündü.

Çok uzun zamandır en çok merakla beklenen enflasyon oranı açıklanırken aynı zamanda 2021 yılına ilişkin dış ticaret istatistikleri de kamuoyuyla paylaşıldı. Gelin bu haftaki buluşmamızda Türkiye ekonomisi için önemi büyük iki yeni verinin detaylarına hep birlikte bakalım.

Önce enflasyon… 2020 yılının son çeyreği, geçmişte bazı dönemler itibarıyla alışkın olduğumuz yukarı yönlü keskin döviz kuru hareketlerinin yeni bir faza taşındığı bir dönem oldu. Her gün kendisini bir önceki seviyesinden 1 lira, 1,5 lira yukarıya taşıyan sepet kur bir ara 20 liraya yaklaştı. Dolar/TL kuru 18 liranın üzerini görürken Euro/TL kurunda ise 21 liraya yaklaştık. 21 Aralık’ta kamuoyuyla paylaşılan kur korumalı TL vadeli mevduat ürünüyle birlikte dövizin ateşi bir miktar sönmüşe benziyor ancak daha önceki buluşmalarımızda da burada değerlendirdiğimiz kur-enflasyon geçişi bu dönemde çok hızlı oldu.

Öyle ki, Türkiye İstatistik Kurumunun (TÜİK) verilerine göre tüketici fiyatları yalnızca Aralık ayında %13,58 artarken son bir yıldaki artış oranı ise %36,08’i buldu. Çok uzun dönemdir aylık bazda çift haneli bir fiyat artışını görmediğimiz gibi yıllık tüketici enflasyonu da son 19 yılın en yüksek seviyesine tırmanmış oldu. Tüketici fiyatlarındaki bu yukarı yönlü ani değişimin bileşenlerine baktığımızda ulaştırma ve gıda harcama gruplarındaki artışlar dikkat çekiyor. Sadece Aralık ayında ulaştırma grubunda fiyatlar %28,5 artarken bu harcama grubundaki yıllık fiyat artışı %54’ü buldu. Tüketici enflasyon bir yangın yeri ancak yangın yeri olan tek yer tüketici tarafı değil. Üretici enflasyonu da Aralık ayında aylık %19,1 artarken yıllık artış oranı %79,9’u buldu. Daha önce de söylediğimiz gibi, üreticilerin karşı karşıya geldikleri fiyat artışlarını ürünlerine yansıtacağını ve üretici enflasyonunun tüketici enflasyonuna geçişinin iki-üç ayı bulabildiğini öngörürsek tüketici enflasyonunda yönün halen yukarı olduğunu söylemek çok da yanlış olmayacak.

Yeni yılın ilk işlem günü enflasyon verisinin yanında yine merakla beklenen ihracat verisine de ev sahipliği yaptı. Sayın Cumhurbaşkanının bizzat kendisinin yaptığı açıklamaya göre Türkiye’nin ihracatı 2021 yılında bir önceki yıla kıyasla %32,9 artarak 225,4 milyar dolara yükseldi. 2021 yılının ilk üç çeyreği itibarıyla net ihracat kaleminin büyümeye yapmış olduğu katkıyı dikkate aldığımızda ihracattaki bu önemli artışın 2021 yılının tamamındaki büyümeyi de yukarıya çekeceği aşikar. Güçlü ihracat performansıyla yıllık büyüme oranının çift hanelerde gerçekleşeceğini bekleyebliriz. Konu dış ticaret olunca söylemeden geçemediğimiz ve geçemeyeceğimiz bir husus ise nitelik konusu. Değer bazında önemli derecede artan ihracatımızın niteliğinin bir göstergesi olarak kilogram başına birim ihracat değeri 2021 yılında %17 yükselişle 1,29 dolara yükseldi. Cumhuriyetimizin 100. kuruluş yıl dönümüne adım adım yaklaşırken aslında çok daha yüksek seviyelerde gerçekleşmesini hedeflediğimiz ihracatımızın niteliğinin yukarıya taşınmasının, değer bazında rekor kıran ihracatımızın aynı zamanda daha yüksek katma değer sağlaması için de önemli bir unsur olduğunun bir kez daha altını çizmek gerekir.

Yılın bu ilk buluşmasında siz değerli okuyucularımızın yeni yılını tekrar kutluyorum. 2022 öncelikle sağlık, sonrasında ise huzur ve esenlik getirsin hepimize.

Güzel ve sağlıklı bir hafta ve bir yıl geçirmeniz ümidiyle…

Bu yazı 5 Ocak 2022 tarihinde Ticari Hayat Gazetesi‘nde yayımlanmıştır.


Reklam

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s